جاڭا ماۋسىم «اباي» سپەكتاكلىمەن اشىلدى

bal_4960

تەاتردىڭ كوركەمدىك جەتەكشىسى، قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى، پروفەسسور تالعات تەمەنوۆتىڭ، قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرلەرى بولات ىبىرايەۆ پەن تۇيمەحان اتىمتايەۆانىڭ، اكتريسا باقىت يسابەكوۆا مەن ءداستۇرلى ءانشى نۇراي تانابايەۆتىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا وسى شاراعا وراي ويلار ورتاعا سالىندى. بۇل رەتتە قاللەكيلىكتەردىڭ جىلداعى ماۋسىمدى كلاسسيك جازۋشى م. اۋەزوۆتىڭ «اباي» تراگەدياسىمەن اشۋدى داستۇرگە اينالدىرۋى ونەر ۇجىمى ءۇشىن ۇلكەن مارتەبە دەسەك، قويىلىمنىڭ قوس ابايمەن قاتار ءورىلۋى باس اقىننىڭ بەينەسىنە رەجيسسەردىڭ زاماناۋي تۇرعىدان كەلۋىنىڭ تاعى ءبىر تىڭ ۇلگىسى ىسپەتتى اسەر قالدىردى.

«اباي سوزدەرى ءدۇنيادا قالعانى – قازاققا زور باق… ابايدى قازاق بالاسى تەگىس تانىپ، تەگىس ءبىلۋ كەرەك» دەپ احمەت بايتۇرسىنوۆ ايتقانداي، اسىرەسە ساحنا ونەرى ارقىلى قازاقتىڭ باس اقىنىن تانىپ- ءبىلۋ ايرىقشا مانگە يە دەۋگە تولىق نەگىز بار. وسىلاردىڭ ىشىندە ق. قۋانىشبايەۆ تەاترى شىعارماشىلىعىنداعى شوقتىعى بيىك ءرول جانە قازىرگى زامانمەن ويى، مۇددەسى ەتەنە جاقىنى ءدال وسى اباي ءرولى ەكەنى داۋسىز. مۇندا قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى رەجيسسەر الىمبەك ورازبەكوۆ تاريحي تۋىندىعا وزگەشە سوقپاقپەن كەلىپ، جاس اباي مەن ەگدە ابايدى ءوزارا سىرلاستىرۋ ارقىلى باياندايدى. ساحنالىق ونەر ۇجىمدىق ويىننىڭ جيىنتىعى بولىپ سانالعانمەن، قاي سپەكتاكلدە دە قالىڭ ءنوپىردى قايمىقپاي العا باستاپ، ريزىقتى توكپەي- شاشپاي دىتتەگەن مەجەگە جەتكىزەتىن كوشباسشىلىق ءرولدىڭ ورنى بولەك بولماق. بۇل رەتتە باستى كەيىپكەرلەردى سومداعان ارتىستەر ويىنىنان جاۋاپكەرشىلىك پەن سۇيىسپەنشىلىك سەزىلەدى. قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى تىلەكتەس مەيراموۆتىڭ سومداۋىندا اعا اباي بەينەسى، قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى نۇركەن وتەۋىلوۆتىڭ بەينەلەۋىندە جاس ابايدىڭ بوياماسىز بولمىسى وتە تۇشىمدى جەتكىزىلەدى. كورەرمەن ادىلدىك پەن قاتىگەزدىكتىڭ، ادالدىق پەن الاۋىزدىقتىڭ كۇرەسى ارقىلى قوعامنىڭ شىنايى بەت- بەينەسىن تانۋعا مۇمكىندىك تابادى. اباي ءومىر سۇرگەن زامان مەن قازىرگى كەزەڭنىڭ اراسىندا قانداي ايىرماشىلىق بار؟ قازاق بويىنداعى كەشەگى سول كەسەلدەن تۇگەل ارىلىپ بولدى ما؟ ءبىز جالپى، ابايدى تولىق ۇعىپ بولدىق دەپ ايتا الامىز با؟ رەجيسسەر ءار ادامنىڭ سوعان جول تاۋىپ، ءوز سۇرلەۋىمەن بارۋىنا كومەكتەسەدى. ابايدىڭ سىر- ساندىعىنا ۇڭىلدىرەدى. اقىننىڭ اق ايدىنى الاڭسىز ۇمىتكە جەتەلەيدى…

تەاتر ۇجىمىنىڭ جەتىستىكتەرى تۋرالى ايتساق، ماسكەۋدە وتكەن XIII حالىقارالىق «زولوتوي ۆيتياز» تەاتر فورۋمىنا «تىراۋلاپ ۇشقان تىرنالار» ليريكالىق دراماسىمەن قاتىسىپ، باس جۇلدەنى قانجىعاسىنا بايلادى. سونداي- اق، قويىلىم بارىسىندا ءوز ونەرلەرىن ورتاعا سالعان قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى تىلەكتەس مەيراموۆ – پولكوۆنيك لۋكيانوۆ، اكتەر ءابىلمانسۇر سەرىكوۆ – پەرنەبەك بورانبايەۆ، اكتريسا اقمارال تانابايەۆا ينگا رولدەرى ءۇشىن «زولوتوي ءۆيتيازدىڭ» التىن ديپلومانتتارى اتانعان بولاتىن.

سول سياقتى مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى ۇيىمداستىرۋىمەن ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعىنا ارنالعان اقتوبەدەگى قازاقستان دراما تەاترلارىنىڭ XXIV رەسپۋبليكالىق فەستيۆالىندە قاللەكي تەاترىنىڭ «شيە» كومەدياسى «ۇزدىك سپەكتاكل» نوميناتسياسىن يەلەندى. ال، بيىلعى جىلى جاس اكتريسالار سايا توقمانعاليەۆا مەن تاڭسۇلۋ باتالوۆا «سەرپەر» جاستار سىيلىعىن يەلەنسە، اكتريسا اينۇر بەرمۇحامبەتوۆا قازاقستان تەاتر قايراتكەرلەرى وداعىنىڭ تاعايىنداۋىمەن بەرىلەتىن «ەڭلىكگۇلدىڭ» «جىل اكتريساسى» اتالىمىمەن ماراپاتتالدى. سونداي- اق، قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن ءارتىسى جانات چايكيناعا – «قۇرمەت» وردەنى، ال قۋاندىق قىستىقبايەۆقا قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى اتاعى بەرىلدى. بەلگىلى اكتريسا التىناي نوگەربەك احان ساتايەۆتىڭ «اناعا اپارار جول» كارتيناسىنداعى ءماريام بەينەسى ءۇشىن XII حالىقارالىق «ەۋرازيا» كينوفەستيۆالىندە «ۇزدىك ايەل بەينەسى» نوميناتسياسىن جەڭىپ الدى.

جالپى ايتقاندا، تەاتر ۇجىمى وتكەن ماۋسىمدا كوپتەگەن پرەمەرالار ۇسىندى. ال، الدا بۇل ءتىزىم م. اۋەزوۆتىڭ «قورعانسىزدىڭ كۇنى» ، ر. وتاربايەۆتىڭ «امىرە» ، ل. ن. تولستويدىڭ «حولستومەر» ، ق. ءجۇمادىلوۆتىڭ «اجالدان قاشقان پەرىشتە» ، ءىلياس ەسەنبەرليننىڭ «قاھار» سىندى تىڭ تۋىندىلارىمەن تولىقپاق جانە قاراشادا تاۋەلسىزدىكتىڭ 25 جىلدىعى مەن قاللەكي تەاترىنىڭ 25 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان رەسپۋبليكالىق تەاترلار فەستيۆالىن وتكىزۋ كوزدەلۋدە.

قاراشاش توقسانباي،

«ەگەمەن قازاقستان»

سۋرەتتى تۇسىرگەن

ورىنباي بالمۇرات