قيسىنسىز قويىلعان اتاۋلار


وتكەن جازدا الماتى قالاسىنداعى حايۋاناتتار باعىن تاماشالاپ كوردىم. باقتاعى اڭ- قۇس، جان- جانۋارلاردىڭ اتىن لاتىنشا، قازاقشا جازىپ، ت. ب دەرەكتەردى كەلتىرىپتى.
بيولوگ مامان رەتىندە ايتارىم، مۇندا ءبىرشاما قاتەلىك كەتكەن. مىسالى، قۇماي قۇس ورنالاسقان جەردەگى تاقتاعا ورىسشا «بوروداچ» ، قازاقشا «بالتاجۇتار» دەپ جازىپ قويىپتى. ال قاراقۇس تۇقىمداس (ورىسشاسى بەلوگولوۆوي تسيپ) ، اق باس قۇزعىنعا «قۇماي» دەپ مۇلدەم قاتە اتاۋ بەرگەن.
سوندا دەيمىن- اۋ، پاركتە جۇمىس ىستەيتىن بيولوگتار مەن ورنيتولوگتار قايدا قاراپ وتىر؟ سويتسەك، ماسەلە مىنادا ەكەن: 2004 -جىلى شىققان «قازاقستانداعى جانۋارلار الەمى» اتتى ۇلكەن ەنتسيكلوپەديانىڭ (قۇراستىرعان اۆتورلار: ۆ. ا. كوۆشار، ا. ف. كوۆشار) 92-بەتىندە اقباس قۇزعىندى (گيمالايسكي يلي سنەجني گريف، لاتىنشاسى – Gupshima Cayensis) «قۇماي» دەپ اتاپ جىبەرىپتى. ونىمەن قويماي اتالمىش كىتاپتىڭ 94-بەتىندەگى قۇماي سۋرەتىنىڭ استىنا «ساقالتاي» دەپ جازىپ جىبەرگەن دە، ونى بىلمەستەر قۇستىڭ ساقالىنا قاراپ «بوروداچ» دەپ اۋدارعان كورىنەدى. وسى قاپتاعان ساندىراقتىڭ كەسىرىنەن كادىمگى قۇماي «بالتاجۇتار» بولىپ شىعا كەلگەن.

جوعارداعى قاتەلىكتەردى ىندەتىپ كورسەك، 2004 -جىلدان كەيىن شىققان وقۋلىقتاردا، «تابيعات عاجايىپتارى» اتتى سەريالى ەنتسيكلوپەديالاردا، اقباس قۇزعىندى (بەلوگولوۆىي تسيپ) «قۇماي» دەپ تەرىس اتاپ ءجۇر ەكەن.

سوندىقتان بولاشاقتا حايۋاناتتار پاركىندەگى تەرىس اتاۋلار تۇزەتىلىپ، كەلەسىدە شىعاتىن وقۋلىقتار مەن ەنتسيكلوپەديالار قاداعالانىپ، قاتەلىك تۇزەتىلسە دەيمىز.

قايىروللا قاۋان ۇلى،
ۇستاز- بيولوگ

اقمولا وبلىسى،
تسەلينگراد اۋدانى